Mišljenja Cinemark

Cinemark

Marko Njegić

FILMSKE ZVIJEZDE ŽIVE VJEČNO Gloria Grahame i Annette Bening za vječnost

FILM: Film Stars Don't Die In Liverpool; drama; Velika Britanija, 2017.; REŽIJA: Paul McGuigan; ULOGE: Annette Bening, Jamie Bell; DISTRIBUCIJA: Discovery; OCJENA: ****

Nikad bolja Bening portretira Gloriju 'prema van' kao glumicu i 'iznutra' kao ranjivo ljudsko biće. Pritom, kao da prihvaća drugi dio Bogartova savjeta upućena Gloriji 'samo se drži sjene i neka kamera dođe tebi'. Bening se ne drži sjene, ali pušta da kamera dođe do nje sve do krupnog plana i onda podsjeća na Glorijin i vlastiti talent koji se uzima(o) zdravo za gotovo, strpljivo čekajući da obje zasjaju pod reflektorom prije nego se svjetlo (u njima) ugasi.

Isključivo najveći filmofili znaju za glumicu Gloriju Grahame (1923. – 1981.). Goria je bila zvijezda crno-bijele kinematografije pedesetih igrajući seduktivne žene, ali nije nikad postala megazvijezda kao Marilyn Monroe, Ava Gardner ili Barbara Stanwyck. Sigurno ste je opazili u “Divnom životu“ u njezinoj prvoj pamtljivijoj ulozi. “Dobar dan, gospodine Bailey“, pozdravila je Gloria kao Violet lik Jamesa Stewarta prošetavši gradom u zgodnoj opravi, a ovaj iskolačio oči. “Zdravo, Violet. Hej, izgledaš dobro. Paprena ti je ta haljina“, komplimentirao je Bailey.

“Ova stara? Nosim je samo kad me nije briga kako izgledam“. Takvu nonšalatnu zavodljivost glumica je nastavila iskazivati u seriji “noira“ i flertovati s kamerom kao fatalna zavodnica, glumeći s Humphreyjem Bogartom (“Na osamljenom mjestu“), Joan Crawford (“Nenadani strah“), Glennom Fordom (“Velika hajka“) i Sterlingom Haydenom (“Goli alibi“). Bila je jako dobra u tome. Dvaput je nominirana Oscara u kategoriji sporedne ženske uloge, za “Unakrsnu vatru“ i “Grad iluzija“, a potonju je nominaciju i pozlatila.

Samo hollywoodsko nebo bi joj vjerojatno bilo granica nakon uloge u “Oklahomi“ Freda Zinnemana da nije počela demonstrirati težak karakter na setu i našla se usred skandala. Naime, nakon redatelja Nicholasa Raya (“Buntovnik bez razloga“), Glorijin idući suprug je postao njegov sin Anthony s kojim je navodno bila intimno bliska kad je on bio tinejdžer, a ona njegova pomajka. Kad su filmovi dobili boju, Glorijina zvijezda je, ironično, počela gubiti sjaj, njezina slava blijediti i glumica je tonula u zaborav, preselila se na male ekrane i u kazalište izgnana iz “showbiza“.

“U boji joj ne ide, ne šepuri se po Sunset Boulevardu“, kazuju za Gloriju u drami “Filmske zvijezde žive vječno“ koja glumicu, “slavno ime crno-bijelog filma“, zatječe u Liverpoolu 1981. godine kad se Grahame (Annette Benning) priprema za nastup u kazalištu. Mahom u krupnim planovima pratimo njezin ritual dok ponosno pokušava zadržati glamur slavne glumice. Šminka se u garderobi, stavlja lažne trepavice, maskaru, zagrijava se za ulogu i povlači dim cigarete s crvenih usana.

Prije nego što stupi na kazališne daske, Gloria kolabira na pod i izvija se od boli. Nije je srušila težina nekadašnje slave srušila, nego bolest, ali kao da jest. Glumica je opterećena nakupljenim godinama i time što je (bila) slavna. “Misliš da sam prestara za ulogu Julije“, pita ona mladog glumca Petera Turnera (Jamie Bell) koji joj na izmaku sedamdesetih postaje ljubavnik nakon što se zbliže na privatnom tečaju plesa i on demonstrira pokrete Johna Travolte iz “Groznice subotnje večeri“. Njihova romansa je, prirodno, vezana uz filmsku sliku i zvuk kinoprojektora.

U kinu će gledati “Aliena“ (“krv i utroba svuda“), ali i Glorijin “Naked Alibi“. “Film Stars Don't Die In Liverpool“ se ponaša gotovo kao Marvelov film s nizom “uskršnjih jaja“ snešenih za filmofile, od upaljača koji je Gloriji poklonio Bogart na snimanju “In A Lonely Place“, do Peterova povika “Stelaaaa!!!“ ispred njezinih vrata po uzoru na Marlona Branda. Zanimljivo je da se Gloria ponaša kao da glumi u nekom od svojih filmova ili u teatru, za sebe i druge, zbog čega joj Peter u trenutku svađe kaže “ovo nije predstava“.

Ipak, kad je riječ o njihovoj ljubavnoj priči, tu nema glume, posebice što je sama glumica “utjelovljenje tragične romanse“. Nikad bolja Bening, koja je zavodnicu igrala u “Prevarantima“, a ima četiri nepotvrđene Oscar nominacije, portretira Gloriju “prema van“ kao glumicu i “iznutra“ kao ranjivo ljudsko biće. Pritom, kao da prihvaća drugi dio Bogartova savjeta upućena Gloriji “samo se drži sjene i neka kamera dođe tebi“.

Bening se ne drži sjene, ali pušta da kamera dođe do nje sve do krupnog plana i onda podsjeća na Glorijin i vlastiti talent koji se uzima(o) zdravo za gotovo, strpljivo čekajući da obje zasjaju pod reflektorom prije nego se svjetlo (u njima) ugasi. Taj trenutak dolazi u divno glumljenoj sceni kad Peter, njezin Romeo, ispuni Gloriji san da zaigra Juliju i ostavi vječni trag daskama Royal Shakespeare Theatrea. Grahame i Bening žive vječno.

Odrasli Billy Elliot

Jamie Bell dostoj(anstve)no parira Beningici i Petera glumi kao odraslog Billyja Elliota. Poveznicu s “Billyjem Elliotom“, filmom s kojim se Bell proslavio, čini glumica Julie Waters koja ovdje igra Peterovu majku, a tamo je bila Bilyjeva učiteljica plesa. Režiju potpisuje Paul McGuigan kojemu romansa nije strana (“Wicker Park“), iako je najpoznatiji po muški orijentiranim filmovima (“Gangster no.1“, “Opaki igrači“).

Naslovnica Cinemark